فرونشست زمین درتهران و تبعات آن – گفتگوی شماره 21

چالشهای آبگیری سد چم شیر و تجربیات سد گتوند – گفتگوی شماره 20
11/28/2021
پایش و مقاوم سازی سازه ها در برابر فرونشست و ساخت سازه های جدید مقاوم – گفتگوی شماره 22
12/07/2021

راهکارهای مدیریت منابع و مصارف آب و مقابله با فرونشست زمین

  1. مديريت بهره وري آب در بخش کشاورزي؛ از طريق اقداماتي به شرح ذيل:

 

  • یکپارچه سازی اراضی کشاورزی
  • تقسیم اراضی کشاورزی معضل اصلی افزایش مصرف آب و مانع ورود فناوری و سرمایه گذاری به بخش کشاورزی در ایران بوده است که در نتیجه آن کشاورزی سنتی در ایران امکان تبدیل به کشاورزی صنعتی نداشته است و این معضل کمتر مورد توجه مدیران قرار گرفته است. با انجام اقدامات ذیل بایستی از تقسیم بیشتر اراضی جلوگیری و یکپارچه سازی اراضی مورد تشویق قرار گیرد:
    • نظیر تجربه سایر کشورها زمین های زراعی به صورت شرکت ثبت گردند تا بعد از درگذشت مالک زمین، به جای تقسیم اصل زمین، سهام آن بین وراث تقسیم گردد.
    • شرکتهای تعاونی روستایی به معنای واقعی برای یکپارچه سازی اراضی و سرمایه گذاری مشترک در بخش کشاورزی تشکیل گردد تا کشاورزان با تجمیع زمینهای خود اقدام به کشاورزی صنعتی با روشهای مدرن و به کمک فناوری کنند.
    • مشوقهای مالی نظیر تسهیلات بانکی و تسهیلات بلاعوض خسارت خشکسالی صرفا به زارعینی تعلق گیرد که به عضویت تعاونی های کشاورزی درآمده اند و یا زمین خود را تبدیل به شرکت کرده اند.
    • حداقل مساحت فنی-اقتصادی زمین کشا.رزی تعیین گردد و اجازه داده نشود تا مساحت زمینها به کمتر از آن کاهش یابد.

 

  • حمایت از توسعه کشاورزی گلخانه ای
  • مشارکت دولت در بیمه گذاری مراتع و محصولات در سالهای اولیه

 

  • بازنگری در زمینهای مجاز به کشاورزی

 

  • با استفاده از روش های آمایش سرزمینی و محاسبه بارش، حجم ذخایر آب زیرزمینی و سطحی، سطح زمین با قابلیت کشاورزی پایدار در سطح استان و هر دشت مشخص گردیده و زمین های افزون بر این مقدار از چرخه کشاورزی حذف گردند.
  • جلوگیری از کاشت در کلیه ی اراضی منابع طبیعی ، موات و اراضی فاقد سابقه تاریخی در کشت از ۲۰ سال گذشته
  • حذف تخصیص کلیه اراضی کشاورزی که قبلا دیم کار بوده اما در دهه ۸۰ به مصرف کننده اب زیر زمینی تبدیل شده اند.
  • تعيين محدوده هاي داراي برداشت بي رويه آب زيرزميني به عنوان مناطق ممنوعه

 

  • اعمال سیاستهای تشویقی و تنبیهی
  • تعریف سیاستهای تشویقی برای بهره برداران مجاز در صورت رعایت مقدار برداشت مجاز ، کاشت محصول مناسب ، راندمان بالا، بهره وری بالا و استفاده از سیستمهای آبیاری مکانیزه، اجرای سیاستهای تنبیهی به خصوص لغو پروانه برای مصرف کنندگان متخلف

 

  • تغییر و مدیریت الگوی کشت و کشاورزی
  • جايگزيني و توسعه کشت محصولات کشاورزي با مصرف آب کمتر و درآمدزايي بيشتر به جاي محصولات آب بر و کم بازده
  • تهيه الگوي کشت زراعي و باغي بهينه با توجه به ظرفيت هر محدوده مطالعاتي )همچون توسعه کشتهاي گلخانه اي، بهره گيري از بذرهاي اصلاح شده و برنامه ريزي و اولويت بندي کشت محصولات زراعي(
  • ایجاد الزام به کشت نشایی و ممنوعیت تدریجی کاشت به صورت بذر
  • جلوگيري از توسعه سطح زير کشت محصولات زراعي و باغي با رويکرد افزايش توليد محصولات پروتئيني به خصوص فعاليتهاي دامپروري
  • اصلاح الگوی کشاورزی بر اساس نوع اقلیم
  • درنظر گرفتن مقدار آب مجازی در هر نوع تولید و واردات محصولات کشاورزی غیر استراتژیک با ارزش اب مجازی بیشتر بجای تولید
  • اصلاح الگوی مصرف کشاورزی و فرهنگ سازی کشاورزان

 

  • اجراي سيستمهاي نوين آبياري
  • اجراي سيستمهاي نوين آبياري در اراضي زراعي و باغي به منظور کاهش حجم مصرف آب و افزايش راندمان آبياري در بخش کشاورزي )همچون توسعه سيستمهاي آبياري تحت فشار، قطره اي و باراني(
  • تجهيز و نوسازي شبکه هاي آبياري و زهکشي )همچون انتقال آب از طريق لوله به مزارع کشاورزي به منظور کاهش تبخير و نفوذ آب داخل انهار به خاک(
  • احداث استخرهاي ذخيره آب آبياري
  • انجام عمليات تسطيح اراضي به منظور کاهش حجم مصرف آب

 

  • مدیریت چاه هی مجاز و غیر مجاز
  • پلمپ چاههای غیر مجاز و مدیریت برداشت آب از چاههای مجاز با نصب کنتور و پایش آنلاین و انطباق با تخصیص
  • پیگیری جدی تر و مجازات های سخت تر در التزام دستگاههای حفاری به نصب جی پی اس در راستای جلوگیری از حفاری های غیرمجاز
  • الزام به تعیین عمق مجاز برداشت در هر منطقه و محدود کردن عمق چاههای مجاز با پیگیری آنلاین
  • ممنوعیت هر نوع کف شکنی در چاهها و لغو پروانه بهره برداری مصرف کنندگانی که چاه آنها خشک شده است.
  • پايش برداشت از چاههاي مجاز از طريق نصب کنتورهاي هوشمند
  • خريد چاه هاي کم بازده کشاورزي

 

 

 

  1. کاهش و مدیریت مصرف و هدر رفت آب در شهرها و مراکز صنعتی
  • بازچزخاني پساب حاصل از تصفيه فاضلابهاي شهري و روستايي مناسب جهت آبياري توليدات کشاورزي و اختصاص آب مناسب کشاورزي معادل آن براي مصارف شرب و صنعت
  • از مصرف هرگونه آب شرب برای فضای سبز جلوگیری گردد. هرگونه توسعه فضای سبز بر مبنای استفاده از گیاهان کم مصرف آب باشد. تبدیل فضاهای سبز پرمصرف موجود همچون چمن با گیاهان بومی کم مصرف
  • احداث مخازن زیر سطحی و پارکهای تاب آوری سیل در مناطق مشخص و جمع آوری آبهای سطحی و باز مصرف آن بخصوص در مصارف آبیاری فضای سبز و صنعت .
  • افزایش چند ده برابری تعرفه اب برای مصارف صنعتی و تجاری و مسکونی های بالاتر از حدود مجاز
  • عدم صدور مجوز برای ساخت شهرکهای مسکونی در مناطق مسئله دار و فاقد منبع آب مشخص
  • جلوگیری از توسعه فضای سبز توسط شهرداری ها
  • تعادلسازي بين مصرف آب شرب، صنعت و آب بخش کشاورزي
  • جداسازي آب فضاي سبز از آب شرب و تنوع بخشي در سامانه هاي تأمين و توزيع آب از جمله جداسازي آب شرب از کشاورزي و بهداشت
  • استفاده از آبهاي غيرمتعارف لب شور و شور مناسب براي کشاورزي و اختصاص آبهاي مناسب کشاورزي معادل آن براي مصارف شرب و صنعت
  • تبدیل نمودن کلیه آسفالتها و پیادروهای در حال ساخت به مصالح متخلخل و تراوا در محیطهای شهری و روستایی و تبدیل تدریجی روکشهای موجود به این مصالح.

 

  1. مقابله با فرونشست و کاهش تبعات آن
  • اطلاع رسانی مردم و تشکیل کارگروه های علوم اجتماعی جهت تبیین مخاطرات فرونشست در مناطق
  • اطلاع رسانی عموم و جامع نگر. باید پهنه و ریز پهنه فرونشست مستند و مستدل در اختیار عوام و خاص قرار گیرد. مقررات ساخت ساز بازنگری و به تایید سازمان زمین شناسی قرار گیرد تا بنابر مطالعات فرونشست بارگذاری ساخت و ساز تبیین گردد.
  • تبیین علمی ساخت ساز در آیین نامه های اجرایی و اضافه کردن تاییدیه نهایی توسط کارشناسان ژئوتکنیک، ژئوفیزیک
  • تعجیل در انجام مطالعات و اقدامات اجرایی در مقاوم سازی سازه ها در مقابل فرونشست
  • ایجاد هر چه سریعتر تشکل های فنی – تخصصی (گرایش های مختلف مهندسی) در خصوص تهیه آئین نامه تحت عنوان فرونشست در محیط های شهری و ساخت و سازها
  • مطالعه و پهنه بندی خطرات فرونشست و تهیه مدل های اینده نگر در این راستا
  • استقرار و توسعه ايستگاههاي اندازه گيري جي پي اس در دشتهاي ممنوعه استانها از اقدامات ضروري در راستاي کنترل مداوم نشست زمين مي باشد.

 

  1. بررسي و اجراي طرح هاي تغذيه اي آبخوانها در دشتهاي ممنوعه ؛ از طريق اقداماتي به شرح ذيل:
  • مهار آبهاي سطحي به واسطه احداث و بهره برداري از بندها و سدهاي مخزني، تغذيه اي و انحرافي
  • تغذيه مصنوعي آبخوانها به وسيله سيلابهاي فصلي
  • احداث سدهای زیرزمینی
  • بازچرخاني پساب حاصل از تصفيه فاضلابهاي شهري، روستايي و صنعتي مناسب براي تغذيه مصنوعي آبخوانها
  • بررسي و استفاده از شکستگيهاي زمين با هدف تغذيه مصنوعي آبخوان
  • بررسي و اجراي طرح هاي تأمين و انتقال آب از منابع آبي داخل يا خارج استان ها به شهرها و محدوده هاي داراي برداشت بي رويه آب زيرزميني
  • حفظ، نگهداري و احياي قنوات
  • شناسايي، مطالعه و اجراي طرح شناسايي منابع آب سازندهاي تحت پوشش استانی
  • اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی در مناطق موثر بر تغذیه آبخوان
  • اجراي زهکش زيرزميني

 

 

 

  1. سایر موارد
  • کمک به ایجاد Ngo های حامی محیط زیست و ایجاد تشکلهای آب بر با هدف مشارکت مردم در تعدیل مصارف.
  • ایجاد یک کارگروه متخصص برای استفاده عاجل از ظرفیتهای بانک جهانی ، بانک توسعه اسلامی ، صندوق یونسکو ، سازمان ملل برای تخصیص بودجه و اعطای وام برای انجام اقدامات اصلاحی فوق.
  • بررسي و اجراي طرحهاي ايجاد برودت، توليد ابر و باران زايي از طريق فناوريهاي نوين به عنوان راهکارهاي توليد آب
  • استقرار گروههاي گشت و بازرسي
  • همچنين با انجام اقداماتي نظير فرهنگ سازي، آموزش همگاني، اطلاع رساني و افزايش سطح دانش بهره برداران ( مي توان ميزان افت سطح آبهاي زيرزميني و پيامدهاي ناشي از آن را به حداقل رساند.
  • مدیریت تقاضای آب بجای مدیریت عرضه
  • اصلاح قوانين در رابطه با قيمت گذاري واقعي آب
  • اصلاح تأسيسات و تجهيزات و ترويج استفاده از تجهيزات کاهنده مصرف

 

با تشكر

کلاب ژئوتکنیک ایران

GEOTECH ENGINEERS NETWORK                           

 

 

✳️سلسله گفتگوهای اولین کلاب تخصصی ژئوتکنیک ایران در کلاب هاوس هر هفته چهارشنبه از ساعت 21 الی 24

 

🌐کلاب: GEOTECH ENGINEERS NETWORK

🔗 https://www.clubhouse.com/club/geotech-engineers-network

 

🌐وب سایت: گروه متخصصین ژئوتکنیک درنیکا زمین ساخت

🔗 https://dornikaco.com

 

🔴گفتگوی شماره ” 21 ”

✅ فرونشست زمین درتهران و تبعات آن

 

📆 چهارشنبه 10 آذر ماه 1400

⏰ساعت  21  تا 24

لینک اتاق گفتگوی این هفته:

🔗https://www.clubhouse.com/join/geotech-engineers-network/8fDjaTon/M5v7q6Bj

✴️ حامی مالی و معنوی:

 

https://dornicadecor.com/

🔷درنیکا دکور

🔸 وارد کننده تخصصی ابزار پلی یورتان

🔸 ارائه دهنده به روزترین طرحهای گچبری پیش ساخته مدرن

🔸 مشاوره تخصصی، طراحی، تامین متریال و اجرا

 

✴️مدیریت اتاق گفتگو:

 

🔷مهندس هادی برغمدی

https://ir.linkedin.com/in/hadi-barghamadi-geotech

🔸مهندس عمران و کارشناسی ارشد خاک و پی از دانشگاه صنعتی شریف و دانشگاه تهران

🔸20 سال سابقه فعالیت در مهندسی مشاور مهاب قدس در مطالعات، طراحی و نظارت بر اجرای پروژه های سد، تونل، نیروگاه، خط لوله، پل، کانال، مخزن، جاده، ایستگاه پمپاژ، سازه های هیدرولیکی و شبکه آبیاری و زهکشی در ایران و طرح اوما اویا سریلانکا

🔸مدیر پروژه مطالعات، طراحی و نظارت بر اجرای تونل و سامانه انتقال آب

🔸بنیان گذار اولین کلاب تخصصی ژئوتکنیک ایران Geotech Engineers Network

 

🔷 مهندس حمیدرضا یاقوتی

🔸 کارشناس ژئوتکنیک با تجربه 30 سال در پروژه های سد و نیروگاه ملی (شهید عباسپور، کرخه ، مارون ، کارون 3، رئیسعلی دلواری، گتوند، زهره 2 و کارون 4) و بین المللی (مشکلات پایداری سد و نیروگاه راغون تاجیکستان و تونل های راه از وانفکا به شاکپابا قزاقستان)

 

✴️مهمانان برنامه:

 

🔷 دکتر بیت اللهی

🔸 مدیر بخش مرکز زلزله شناسی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی

 

🔷 دکتر مهدی زارع

🔸 ابیلیتاسیون HDR در هدایت پژوهش، دانشگاه استراسبورگ ، فرانسه، ۱۳۹۶

🔸 دکتری زلزله شناسی مهندسی، ۱۳۷۷، دانشگاه گرونبل، فرانسه

🔸 مدیر گروه زلزله شناسی مهندسی

🔸 رئیس مرکز ملی پیش بینی زلزله پژوهشگاه

🔸 معاون پژوهش و فناوری پژوهشگاه

🔸 رئیس پژوهشکده زلزله شناسی

 

🔷 دکتر راضیه لک

🔸 دانشیار و رئیس پژوهشکده علوم زمین سازمان زمین شناسی

🔸 چهار دوره پژوهشگر برتر

 

🔷 دکتر مهدی معتق

🔸 دکترای علوم زمین، گروه علوم زمین، دانشگاه پوتسدام، آلمان

🔸 استاد سنجش از دور مرکز تحقیقات GFZ آلمان و دانشگاه لایبنیتس هانوفر

 

🔷 دکتر عبدالرضا واعظی هیر

🔸 دکتری هیدروژئولوژی دانشگاه شیراز

🔸 رياست پارک علم و فناوري استان آذربايجان شرقي

 

🔷مهندس مسعود صالحی

🔸دانشجوی دکترای زمین شناسی مهندسی دانشگاه تهران

🔸۱۳ سال سابقه فعالیت در فاز مطالعات، طراحی، نظارت و اجرای پروژه های مهندسی اعم از سد، تونل، نیروگاه، پل، راه و راه آهن، کارخانجات صنعتی در پروژه های ملی و بین المللی

هادی برغمدی
هادی برغمدی
هادی برغمدی مهندس عمران دانشگاه صنعتی شریف و کارشناس ارشد ژئوتکنیک از دانشگاه تهران 1377 🔸20 سال سابقه فعالیت در مهندسی مشاور مهاب قدس در مطالعات، طراحی و نظارت بر اجرای پروژه های سد، تونل، نیروگاه، خط لوله، پل، کانال، مخزن، جاده، ایستگاه پمپاژ، سازه های هیدرولیکی و شبکه آبیاری و زهکشی در ایران و طرح اوما اویا سریلانکا 🔸مدیر پروژه مطالعات، طراحی و نظارت بر اجرای تونل و سامانه انتقال آب 🔸بنیان گذار اولین کلاب تخصصی ژئوتکنیک ایران Geotech Engineers Network

2 دیدگاه

  1. احمد جلیلوند گفت:

    با سلام ودرود
    بسیار عالی و خوب همه موارد بدقت ملاحظه شد فقط استخر های کشاورزی با توجه به تبخیر بالا در ایران ،توجه شود.بنده به نوبه خودم دست شما بزرگواران مهندس یاقوتی ومهندس برغمدی می‌بوسم واز تلاش ودلسوزی شما بزرگواران کمال قدر دانی دارم.امید وارم این تلاشها اجرایی گردد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *